منبع پایان نامه ارشد درباره حل و فصل اختلافات، حقوق بشردوستانه

نکته مهم : برای دانلود متن کامل فایل پایان نامه ها به سایت sabzfile.com مراجعه نمایید
<![CDATA[ شی از کارکردهای مثبت و دستاوردهای ارزنده این نهادها را روشن کنیم.

فصل اول
کلیات (طرح تحقیق)

۱-۱- بیان مساله
دیپلماسی چندجانبه و نهادهای چندجانبه دارای یک سری کارکردهای فراگیر و تعدادی کارکردهای تخصصی می باشند. مهم ترین کارکردهای فراگیر این نهادها را می توان در کسب مشروعیت و شناسایی بین المللی (برای دولتها)، ایجاد فضای مناسب جهت تعامل میان کشورها و نیز افزایش نفوذ کشورهای کوچک تر خلاصه نمود. بسیاری از کشورها برای کشب مشروعیت از دیپلماسی چندجانبه استفاده نموده و به نهادهای دیپلماسی چندجانبه متوسل می شوند. مهم ترین نشانه رسمیت و شناسایی دولتها از طرف جامعه جهانی عضویت در سازمان ملل است. . شناسایی به عنوان عضو و یا ناظر توسط سایر نهادهای چندجانبه نیز اهمیتی به سزا دارد. همچنین نهادهای چندجانبه فضای مناسبی برای تعامل میان کشورها و ملاقات روسا، وزرای خارجه و نمایندگان سیاسی کشورها فراهم می کنند. در نهایت، کشورهای کوچک تر با حضور مناسب و ایفای نقشی فعال در دیپلماسی چندجانبه می توانند نفوذ و اعتبار خود را افزایش داده و از آسیب پذیری خود بکاهند.
علاوه بر کارکردهای فراگیر ذکر شده، وظایف دیگری در نهادها و سازو کارهای دیپلماسی چندجانبه قابل توجه و تشخیص است. این کارکردها شامل اطلاع رسانی، هنجارسازی، قانون سازی، نظارت، تقسیم منابع و حل و فصل اختلافات می باشد. تمامی این کارکردها حائز اهمیت می باشند و باعث هویت یابی و تقویت جایگاه و نقش نهادهای چندجانبه و سازمان های بین المللی در جامعه جهانی می شوند. با این حال، تمرکز مطالعاتی ما در پایان نامه حاضر، نقش هنجارسازی نهادهای چندجانبه (به ویژه سازمان ملل) می باشد. این کارکرد در کنار کارکرد قانون سازی نیروی محرکه تدوین و توسعه حقوق بین الملل می باشند.
نهادهای چندجانبه با استفاده از مقبولیت عمومی جهانی خود مرجع بی بدیلی برای تولید، تبیین و ترویج هنجارهای رفتاری جهانی می باشند. اکثریت قریب به اتفاق بایدها و نبایدهای رفتاری در حوزه های مختلف که به شکلی جهانشمول تلقی می شوند، از تصمیم گیری های نهادهای چندجانبه نشات گرفته اند. گرچه این هنجارها هیچ ضمنانت اجرایی نداشته و حتی در بسیاری از موارد تعهد حقوقی نیز محسوب نمی شوند، اما بازیگران مختلف عرصه جهانی با تلاش برای تبدیل باورها و ارزش های خود به هنجارهای بین المللی در نهادهای چندجانبه برای افزایش نفوذ و قدرت معنایی خود رد جامعه جهانی اقدام می نمایند.
افزون بر نقش نهادهای چندجانبه در شکل دهی هنجارهای رفتاری، بی تردید حقوق بین الملل مرهون دیپلماسی چندجانبه است، چرا که بدون دیپلماسی چندجانبه و نهادهای چندجانبه رشد و توسعه حقوق بین الملل و مقررات مرتبط با آن میسر نبوده و نیست. همه معاهده های بین المللی محصول دیپلماسی چندجانبه است. این معاهدات در حوزه های گوناگونی به صورت های مختلف بر حیات فردی و اجتماعی انسانی تاثیر می گذارند. برای مثال دریافت نامه های پستی و علائم دریایی، مخابرات راه دور و حتی خرید بلیط هواپیما برای سفرهای خارجی و عبور از کشورهای مختلف، همگی مبتنی بر ابزارهای حقوقی مشخص و معینی در زمینه ارتباطات و هوانوردی است که به دنبال مذاکرات طولانی در نهادهای دیپلماسی چندجانبه مورد توافق قرار گرفته و عملیاتی شده است.
با توجه به نقش مهم نهادهای چندجانبه (به ویژه سازمان ملل) در تدوین و توسعه حقوق بین الملل، بررسی کارکرد هنجارسازی این نهادها برای فهم و شناخت نقش یاد شده ضروری می باشد، در این راستا بایستی به سئوالات مختلفی پاسخ داده شود تا ابهامات و جنبه های مجهول قضیه روشن شوند و از جمله این سئوالات که هنجارسازی به چه معنایی است و مهم ترین روشها و سازو کارهای نهادهای چندجانبه برای هنجارسازی چه می باشند ؟ همچنین پاسخ به این سئوال اهمیت دارد که نهادهای چندجانبه و به ویژه سازمان ملل چه نقشی در هنجارسازی در حوزه های مختلف (مثل حقوق بشر، مبارزه با تروریسم، خلع سلاح و کنترل تسلیحات، حقوق بشردوستانه، محیط زیست، اقتصاد و غیره )ایفا کرده اند. نوشتار حاضر قصد دارد در حد امکان به سئوالات فوق الذکر پاسخ گوید و از این طریق بخش مهمی از کارکردهای نهادهای چندجانبه را تبیین نماید.
۱-۲- پیشینه تحقیق
از منابع انگلیسی که بگذریم، تاکنون در ایران کتاب و یا حتی مقاله مستقلی با عنوان “نقش و عملکرد نهادهای چندجانبه در هنجارسازی” منتشر نشده است. فقط در برخی کتابها و مقالات به صورت غیرمستقیم به این موضوع پرداخته شده است. در میان این کتابها نیز سه اثر بیشتر از سایر منابع به این بحث پرداخته و برای نگارش پایان نامه حاضر مفیدتر بوده اند. آقایان دکتر ظریف و دکتر سجادپور در کتابی که باهم نوشته و منتشر ساخته اند به بحث کارکرد هنجارسازی نهادهای چندجانبه می پردازند. در کتاب سازمان های بین المللی در حد دو صفحه و در کتاب، دیپلماسی چند جانبه در حد چهار یا پنج صفحه به این موضوع اشاره می کنند اما متاسفانه اطلاعات زیادی در اختیار قرار نمی دهند. ضمن اینکه مطالب آنها مربوط به نقش و کارکرد هنجارسازی سازمان ملل می باشد. حتی در مورد سازمان ملل نیز به ذکر کلیات
ی اکتفا شده است و کارکرد هنجارسازی این سازمان در حوزه های موضوعی مختلف شرح داده نشده است. کتاب بعدی که تا حدودی برای نگارش پایان نامه حاضر مفید بوده است، مجموعه مقالات نقش مجمع عموی سازمان ملل متحد در تدوین و توسعه تدریجی حقوق بین الملل می باشد که توسط دکتر سید قاسم زمانی ویرایش شده است. این کتاب نیز با وجود ارزنده و مفید بودن دارای دو نقیصه و کمبود اساسی برای نگارش پایان نامه حاضر می باشد. اولاً در این کتاب بیشتر در مورد نقش و کارکرد قانون سازی بحث شده است و به کارکرد هنجارسازی چندان پرداخته نشده است و ثانیاً، همان گونه که از عنوان کتاب پیداست، بحث و موضوع اصلی کتاب نقش مجمع عمومی سازمان ملل می باشد و به نقش و کارکردهای سایر نهادهای چندجانبه اشاره نشده است.
در کتاب حقوق سازمان های بین المللی که توسط دانیل دورموای، نویسنده و حقوقدان معروف فرانسوی نوشته شده و توسط آقای هریسی نژاد ترجمه و در تبریز انتشار یافته است نیز کلیاتی درباره نقش هنجارسازی سازمان های بین المللی در حد دو صفحه مطرح شده است ولی نویسنده محترم وارد جزئیات و شرح این کارکرد نشده است. همچنین آقای دکتر موسی زاده در کتابی که به همراه آقای کوهی اخیراً منتشر ساخته اند، تحت عنوان حقوق سازمان های بین المللی: حقوق شورای امنیت به نقش شورای امنیت در هنجارسازی و به ویژه قانون سازی اشاراتی دارند اما این کتاب نیز به لحاظ موضوعی محدود بوده و صرفاً به بخش جزئی از موضوع این پایان نامه می پردازد. این مطلب درباره کتاب صلاحیت قانونگذاری شورای امنیت نوشته آقای سادات میدانی نیز صدق می کند.
سایر کتابهایی که در نگارش پایان نامه حاضر مورد استفاده قرار گرفته اند به بخش هایی از موضوع این نوشتار می پردازند و از برخی مباحث آنها استفاده کرده ایم. برخی از مهم ترین این کتابها عبارتند از:
۱- سازمان های بین المللی نوشته کلیوآرچر
۲- حقوق سازمان های بین المللی نوشته دکتر بیگ زاده
۳- سازمان های بین المللی عمومی نوشته ریتبرگر و زنگل
۴- حقوق بین المللی عمومی نوشته دکتر ضیائی بیگدلی
۵- نهادهای روابط بین الملل نوشته کلییار
۶- حقوق بین الملل عمومی و اصول روابط دول نوشته دکتر مدنی
۷- بایسته های حقوق بین الملل عمومی نوشته دکتر موسی زاده
و. ………
۱-۳- سئوالات، فرضیه ها و متغیرهای تحقیق
در پایان نامه حاضر جهت نیل به اهداف پژوهش، دو سئوال اصلی و تعدادی سئوالات فرعی مطرح شده اند. سئوالات فرعی با یک تسلسل و انسجام منطقی و در راستای پاسخ گویی به سئوالات اصلی طرح شده اند.
– سئوالات اصلی:
۱- مهم ترین روشها و سازو کارهای نهادهای چندجانبه برای هنجارسازی چه می باشند ؟
۲- مهم ترین پیامد و دستاورد کارکرد هنجارسازی نهادهای چندجانبه چیست ؟
در پاسخ به دو سئوال اصلی فوق الذکر فرضیه های اصلی ذیل مطرح شده اند:
فرضیه ۱– کارکرد هنجارسازی نهادهای چندجانبه از طریق صدور بیانیه ها، گزارشها، صورت جلسات، قطعنامه ها، اعلامیه های مختلف این نهادها و نیز کنفرانس های جهانی تحقق می یابد.
فرضیه ۲– مهمترین پیامد و دستاورد هنجارسازی (و نیز قانون سازی) نهادهای چند جانبه، فراهم آوردن زمینه شکل گیری قواعد جدید عرفی و در نهایت کمک به تدوین و توسعه حقوق بین الملل می باشد.
برخی از سئوالات فرعی مهم تحقیق حاضر عبارتنداز:
– تعریف، اهمیت و کارکرد دیپلماسی چندجانبه چه می باشد.
– نهادهای چند جانبه چه کارکردهای فراگیر و تخصصی دارند؟
– اهمیت نقش و کارکرد نهادهای چندجانبه در دنیای معاصر چیست؟
– ویژگی ها و ابعاد کوناگون کارکرد هنجارسازی سازمان ها چه می باشد؟
– نهادهای چند جانبه چگونه هنجارسازی می کنند؟
– پیامدهای هنجارسازی نهادهای چند جانبه چه می باشد؟
– نهادهای چند جانبه در حوزه حقوق بشر چه هنجارهایی وضع کرده اند؟
– مهمترین هنجارهای وضع شده نهادها در حوزه صلح و امنیت چه می باشند؟
– چرا نقش سازمان ملل در هنجارسازی برجسته از سایر سازمانهاست؟
– و. ..
در تحقیق حاضر سه مفهوم کلیدی “دیپلماسی چند جانبه” ،” نهادهای چند جانبه” و “هنجارسازی” وجود دارند که درفصل دوم تعریف و مولفه های آنها ذکر شده است. همچنین متغیرهای تحقیق عبارتنداز:
متغیر مستقل — نهادهای چند جانبه
متغیر وابسته — هنجارسازی

۱-۴- روش تحقیق
اصولاً تحقیق حاضر از ماهیتی توصیفی – تحلیلی برخوردار است. در برخی از مباحث مثل ویژگیهای دیپلماسی چند جانبه یا نهادهای چند جانبه از روش توصیفی و در برخی از مباحث مثل تبیین نقش و کارکرد نهادهای چند جانبه در هنجارسازی از روش تحلیلی استفاده کرده ایم. روش اصلی ما برای گردآوری اطلاعات، روش کتابخانه ای بوده و از ابزاری مثل فیش برداری سود جسته ایم. روش ما برای تجزیه و تحلیل اطلاعات و داده ها نیز روش کیفی بوده است.
۱-۵- شیوه سازماندهی پژوهش
تحقیق حاضر از یک مقدمه و چهار فصل تشکیل شده است. در فصل اول که به کلیات اختصاص یافته است به بیان مساله، پیشینه تحقیق، و تشریح سئوالات، فرضیه ها، متغیرهای تحقیق پرداخته ایم. فصل دوم به مباحث نظری اختصاص یافته است و در آن کوشیده ایم برخی مبانی تئوریک و مفاهیم لازم برای ورود به بحث اصلی را مطرح سازیم. فصل سوم یک ارزیابی کلی از نقش و کارکرد نهادهای چند جانبه (به ویژه مجمع عمومی سازمان ملل) در هنجارسازی ارایه می دهد. در نهایت، در فصل آخر، نقش و کارکرد نهادهای چند جانبه (به و
یژه سازمان ملل) در خصوص هنجارسازی در حوزه های موضوعی مهمی مثل صلح و امنیت، اقتصادی و محیط زیست و حقوق بشر تشریح و تبیین می شود.

فصل دوم
مباحث نظری تحقیق

هدف از نگارش این فصل فراهم آوردن بستر نظری لازم برای فصول بعدی و ارائه شناختی کلی درباره سازمان های بین المللی می باشد. آشنایی مختصر با تاریخچه و روند شکل گیری، سازمان های بین المللی، شناخت تعریف، ویژگی ها کارکرد، علل شکل گیری و انواع سازمان های یاد شده، از جمله مباحث مهم این فصل می باشند که گام به گام ما را به بحث اصلی خود نزدیک می کند.
۲-۱- تعریف و خاستگاه سازمان های بین]]>

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *