تحلیل فقهی و حقوقی قرارداد آتی نفت در بورس انرژی- قسمت ۲

پیشرفت علم و سرازیر شدن اختراعات و محصولات فناوری به درون جامعه جملگی در راستای رفع نیاز افراد جامعه و استفاده روزافزون از این اختراعات و این محصولات می‌باشد.
پدیده‌ها و ابزارهای نو هرروز تازه‌تر و جدیدتر در بازارها عرضه می‌شوند. در کنار ضرورت‌ها و احتیاجات بشر تنوع‌طلبی نیز در این گستردگی و پیشرفت ، خود مزید علت است.در این میان مبادلات و معاملات نیز که بدواً به‌صورت پایاپای و معاملات بسیار ساده انجام می‌شد امروزه شکل‌های پیچیده‌ای به خود گرفته و از قالب‌های قدیمی خود فاصله گرفته‌اند. بازارها هم از شکل سنتی به سمت مدرن حرکت کرد و روزبه‌روز ویژگی و شاخص بر هرکدام افزوده‌شده باعث می‌گردد با شکل و نمونه پیشین خود تفاوت داشته باشد. قرارداد آتی و بازار بورس ازجمله ابزارها و وسایلی هستند که حسب نیاز مزبور بر اساس پیشرفت و طراحی و مهندسی جدید مالی شکل‌گرفته‌اند. این قراردادها و نیز بازار بورس به شکل پیشرفته و مدرن خود از پیشینه بالایی برخوردار نیست و چند صباحی بیش از عمر آن نمی‌گذرد. آشنایی با پیشینه تاریخی قرارداد آتی و بازار بورس بر ما معلوم می‌کند که اولاً خاستگاه اصلی این ابزارها و بازار از کجا بوده ثانیاً تا حدودی فلسفه و اهداف شکل‌گیری و طراحی آن‌ ها بر ما مشخص می‌گردد[۲۳].

 

الف- تاریخچه پیدایش قرارداد آتی

 

سابقه پیدایش معاملات و قرارداد آتی به دو هزار سال پیش از میلاد مسیح در هندوستان برمی‌گردد و در قرون اخیر انگلیسی‌ها و فرانسوی‌ها از شیوه‌های مدرن در معاملات آتی استفاده کرده‌اند که این شیوه‌ها ناشی از برپایی نمایشگاه‌های قرون‌وسطی انگلیسی و فرانسه می‌باشد. در قرون هفده و هجده ژاپنی‌ها نیز از قراردادهای آتی به‌ویژه درزمینه معاملات برنج بهره می‌جستند مثلاً در اوزاکا در اوایل دهه ۱۷۳۰ برنج به‌صورت تحویل آتی معامله می‌شد و همچنین عشایر ایران صدها سال پیش کره‌های درون شکم مادیان را به‌شرط تحویل بعد از تولد معامله می‌کردند [۲۴] بالاخره در نیمه قرن نوزدهم میلادی انعقاد قراردادهای تحویل آتی به شکل مدرن در بازار ایالات‌متحده آمریکا و به‌ویژه در بازار حبوبات شیکاگو آغاز گردید[۲۵]. در اواسط قرن نوزده میلادی شهر شیکاگو به‌عنوان یک مرکز حمل‌ونقل و توزیع محصولات کشاورزی مطرح گردید. کشاورزانی که در نیمه غربی ایالات‌متحده زندگی می‌کردند پس از برداشت محصول آن‌ ها را به مرکز شیکاگو حمل کرده و به فروش می‌رساندند. بانکداران و بازرگانان محصولات آنان را خریداری کرده و انبار می‌کردند و در زمان مناسب آن‌ ها را به مرکز جمعیت ، در شرق کشور حمل نموده و توزیع می‌کردند.رفته‌رفته کمبود امکانات انبارداری و حمل‌ونقل و رقابت میان بانکداران و بازرگانان باعث شد فروشندگان و بانکداران اقدام به تهیه محصولات موردنیاز قبل از زمان برداشت محصولات کشاورزی به‌وسیله قراردادهای تعهد خرید نمایند. این قراردادها شبیه معاملات سلف بود. با این تفاوت که در معاملات سلف خریدار بهای محصولات را هنگام انعقاد عقد می پرداخت اما در این نوع از قراردادها قیمت محصولات در زمان تحویل آن تأدیه می‌گردد. درروش معاملات سلفی و نیز فروش محصولات هنگام برداشت چون بازار باعرضه شدید محصول روبرو می‌گردید به‌طور طبیعی قیمت محصول کاهش می‌یافت . بسیاری از کشاورزان مجبور بودند محصولات خود را با زیان و یا بدون سود به بانکداران و بازرگانان بفروشند. اما با رواج معاملات به شیوه جدید ، زمان و فرصت فروش محصولات برای کشاورزان گسترش یافت و از یک‌زمان و فرصت محدودی که منتهی به زمان برداشت و یا اندکی پیش از آن بود خارج گردید. استفاده از روش جدید معامله محصولات کشاورزی موجب شد تا هم کشاورزان و هم خریداران از خطر نوسان قیمت در امان باشند و روی آوردن کشاورزان و بازرگانان به این شیوه معامله و دادوستد موجب رونق گرفتن بازار قراردادهای تعهدی خریدوفروش گردید. این امر باعث شد تا گروهی از بازرگانان شیکاگو مکان مشخصی را برای این‌گونه معاملات ساماندهی نمایند. لذا این گروه در سال ۱۸۴۸ میلادی برای تسهیل در امر تجارت محصولات کشاورزی اقدام به تشکیل هیئت بازرگانی شیکاگو[۲۶] نمودند. این شکل پس از مدتی اولین قرارداد آتی استانداردشده را تحت عنوان “قرارداد سررسید ” به بازار معرفی نموده است . از سال ۱۹۷۰ میلادی به بعد معاملات و قراردادهای آتی به‌طور گسترده‌ای رفته‌رفته بسیاری از بازارهای جهانی را تسخیر نمود و کم‌کم محصولاتی همچون نفت ، ارز ، طلا، مس و همچنین سایر ابزارهای مالی از قبیل سهام شرکت‌ها، سهام شاخص سهام و اسناد بدهی را شامل گردیده است بنابراین قرارداد و معاملات تحویل آتی ابتدا به‌صورت پیمان آتی بوده و سپس در راستای برآورده نمودن نیازهای روز جامعه و باگذشت زمان، قراردادهای آتی به معنی اخص[۲۷] در بازارهای مالی رایج گردیده است. هدف از ایجاد و انعقاد این نوع قراردادها در ابتدا مقابله با خطرات ناشی از نوسان قیمت و تأمین نیاز خریداران و فروشندگان بوده، اما امروزه علاوه بر تأمین و کنترل خطر، استفاده‏های دیگری در حوزه مدیریت ریسک و سوداگری و بورس‌بازی نیز دارد[۲۸].
امروزه هم‌پیمان آتی و هم قرارداد آتی مورداستفاده می‏باشد که پیمان آتی خارج از بورس (OTC) و قرارداد آتی در بورس واقع می‏گردد.

 

جهت دانلود متن کامل این پایان نامه به سایت abisho.ir مراجعه نمایید.

 

تصویر درباره بازار سهام (بورس اوراق بهادار)

 

ب) سابقه تاریخی قرارداد آتی در فقه

 

در فقه موضوعات و تأسیسات جدید را به نام مسائل مستحدثه می‏نامند. مسائل مستحدثه و جدید ازجمله موضوعاتی است که یا اصطلاحاً و یا بنیانا و یا مصداقا در فقه وجود نداشته باشد. نکته‌ای در باب مسائل مستحدثه وجود دارد این است که به‌صرف اثبات مستحدثه بودن یک موضوع جواز آن ثابت نمی‏گردد، بلکه در کنار اصل اباحه و صحت معاملات باید انطباق موضوع با اصول و قواعد کلی دیگری همچون غرری نبودن، ربوی نبودن، قماری نبودن، اکل مال به باطل نبودن و … نیز ثابت گردد. قرارداد آتی تأسیس جدید در مباحث حقوقی و فقهی است که تحت این عنوان در فقه نهادی وجود ندارد. این نهاد نوظهور به اقتضای نیاز جامعه در روابط اقتصادی و معاملات تجاری رایج شده است. سکوت فقه در باب عین مسئله و عین عنوان قرارداد آتی است، نه از ریشه و بنیاد. به عبارتی سکوت فقه در باب مسئله سکوتی مصداقی است، نه بنیادی و این امر طبیعی است که هنگام بیان احکام معاملات توسط فقها، این‌گونه قراردادها مرسوم نبوده است بطوری که در مباحث مشابهی که کالا و محصول در هنگام عقد وجود نداشته، بلکه بعداً به وجود آمده و یا تولید و ساخته خواهد شد، حکم مسئله را بی‌پاسخ نگذاشته‏اند، که از این قبیل است حکم مسئله بیع اثمار (میوه‏ها) قبل از ظهور و بدو الصلاح که بسیاری از فقها آن را باطل دانسته و ادعای اجماع بر این امر کرده‌اند[۲۹]، و برخی همانند شیخ صدوق و محقق اردبیلی قائل به جواز این معامله‌شده‌اند، اما در صورت غلبه وجود مبین در وقت حلول اجل، معدوم بودن آن هنگام عقد را مخل درستی معامله نمی‌دانند[۳۰]. یعنی اگر مبین بر اساس علم عادی هنگام فرارسیدن اجل غال باوجود داشته باشد، معامله صحیح است، که بیع سلم یا سلف نمونه‏ای از آن است. علاوه بر سلم، بیع کالی به کالی نیز که به‌موجب آن‌هم ثمن و هم مبین کلی و مؤجل و تسلیم مبین و ثمن هر دو در آینده است، موردبحث واقع‌شده، در جواز و بطلان این عقد میان فقها اختلاف‌نظر وجود دارد[۳۱]. همچنین از نهاد دیگری بنام بیع الاستصناع یا سفارش ساخت[۳۲] بحث شده که مبیع و ثمن در این قرارداد هر دو مدت‏دار بوده که در آینده تسلیم و پرداخت صورت می‏گیرد و بیع العربون[۳۳] نمونه دیگری از معاملات آتی است که با تأدیه پیش‌پرداخت در مورد کالایی نسبت به ابتیاع آن در آینده توافق حاصل می‌گردد. فقها پیرامون مسائل مذکور بحث نموده، در خصوص صحت و بطلان آن اظهارنظر نموده‌اند و نیز عقودی را که خارج از الگوی عقد معین باشد، بعضاً تحت عنوان شروط ابتدایی یاد می‌کنند. تدقیق و ریزبینی فقها پیرامون مباحث یادشده نمایانگر عدم سکوت فقه به لحاظ مبنایی و بنیادی است، اما آنچه مدنظر می‌باشد مصداق قرارداد آتی است که در فقه وجود ندارد و نسبت به آن ساکت است.

 

عکس مرتبط با اقتصاد

 

ج) سابقه تاریخی قرارداد آتی در حقوق موضوع ایران

 

قراردادهای آتی پیش از آنکه در محافل قانونی ایران تصویب گردد در عرف و بازار معاملات محصولات کشاورزی ، ارز و طلا تحت عنوان معاملات تحویل آتی رواج یافته بود. همچنین صدها سال پیش عشایر کره‌های درون شکم مادیان را به‌شرط تحویل بعد از تولد دادوستد می‌کردند. پس از جنگ جهانی دوم، در برخی از شهرهای ایران‌ همچون مشهد، تبریز و اصفهان خریدوفروش کاذب محصولات بدون اینکه واقعاً کالایی وجود داشته باشد مرسوم ونیز در شهرهایی مثل ترکمن‌صحرا، مرکزی به نام “برج”ایجادشده بود که در آن افراد دورهم جمع می‌شدند به‌محض اطلاع از اینکه تاجری قرار است از روسیه هزار تن قند وارد کند، حواله‌های صد تنی را معامله می‌کرد بنابراین در عرف، معاملات مشابه قرارداد آتی منعقد می‌گردد که با توجه به عرف محل و کالای مورد مبادله ازنظر شکلی با یکدیگر متفاوت‌اند اما همگی با یک وجه مشترک آن‌هم عدم وجود کالا در زمان معامله و تحویل در آینده می‌باشند[۳۴]. در قوانین و مقررات موضوعه ایران نزدیک‌ترین عقد به قرارداد آتی بیع سلم یا سلف است که کالا هنگام انشای عقد موجود بوده و به‌صورت کلی در آینده از سوی بایع تحویل می‌گردد اما ثمن نقداً پرداخت می‌شود. قانون بورس اوراق بهادار مصوب ۱۳۴۶ نیز در خصوص خرید و فروش اوراق بهادار و سهام شرکت‌های پذیرفته‌شده در بورس می‌باشد که در آن چیزی به نام قرارداد آتی به چشم نمی‌خورد تا اینکه در سال ۱۳۷۹ قانون برنامه سوم توسعه فرهنگی ،اقتصادی و اجتماعی ایران توسط مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید. مطابق بند”ج” ماده‌ی ۹۵ این قانون شورای بورس مجاز گردیده تا بورس کالا را باهمکاری دستگاه‌های ذی‌ربط ایجاد نمایند. علی‌رغم تجویز قانون‌گذار به راه‌اندازی بورس کالا، در خصوص قانون ناظر و حاکم بر بورس، نظر قاطعی بیان‌نشده درنتیجه در آذرماه ۱۳۸۰ مجلس شورای اسلامی در استفساریه ای مقررات و ضوابط حاکم بر بورس کالا را تصویب کرد که مطابق آیین‌نامه معاملات بورس ، قرارداد آتی در کنار قراردادهای نقد،نسیه، سلف و اختیار معامله به‌عنوان یکی از قراردادهای قابل انجام و انعقاد در بورس کالا معین گردید. بالاخره در تاریخ ۱/۹/۱۳۸۴ مجلس شورای اسلامی با تصویب قانون بازار اوراق بهادار ج.ا.ا صراحتاً از قرارداد آتی[۳۵]به‌عنوان یکی از اوراق قابل دادوستد در بازار مشتقه یاد می‌کند و این‌چنین قرارداد آتی پا به عرصه قوانین و مقررات موضوعه کشور می‌گذارد[۳۶].

 

 تصویر درباره جامعه شناسی و علوم اجتماعی

 

مبحث دوم: مفهوم شناسی معاملات آتی نفت

 

 

گفتار اول:مشتقات

 

در این گفتار به‌طور مختصر به تعریف مشتقات و انواع مشتقات و تعریف آن‌ ها خواهیم پرداخت.

 

الف:تعریف مشتقات

 

به آن نوع قراردادهای مالی اطلاق می‌شود که ارزش خود را از کالای فیزیکی (دارای پایه)می‌گیرند. دارای پایه می‌توانند به شکل سهام ، کالا، بورس‌های خارجی، نرخ‌های بهره، صنعت ساخت‌وساز یا هر نوع دارایی دیگر باشد[۳۷].

 

ب:انواع مشتقات

 

مهم‌ترین مشتقات ، قرارداد حق اختیار معامله و قرارداد آتی و معاوضات می‌باشند.[۳۸]

 

۱-قرارداد حق اختیار معامله [۳۹]

 

حق اختیار معامله یکی از اوراق بهاداری است که به دارنده آن حق خرید یا فروش یک دارایی معین را در یک قیمت معین و در یک تاریخ معین یا قبل از آن اعطا می‌کند. دو نوع حق اختیار معامله وجود دارد:

 

 

    • حق اختیار خرید: فروشنده این حق، حق اختیارخرید یک دارایی معین را در یک تاریخ معین یا قبل از آن در یک قیمت مشخص به خریدار اعطا می‌کند. در ازای اعطای این حق، مبلغی از خریدار دریافت می‌دارد که به‌عنوان حق شرط می‌باشد.

 

  • حق اختیار فروش : فروشنده حق، به خریدار حق اختیار معامله امکان می‌دهد تا دارایی موردنظر را در تاریخ معین یا قبل از آن در قیمت مشخص به فروش برساند[۴۰]

 

۲- قرارداد معاوضات(swap)

 

اولین قراردادهای سوآپ در اوایل دهه ۱۹۸۰ منعقد شدند. از آن زمان تاکنون بازار سوآپ رشد چشم‌گیری داشته است. در حال حاضر اکثر قراردادهای مشتقات خارج از بورس به‌صورت سوآپ انجام می‌شود. سوآپ توافقی است بین دو شرکت برای معاوضه جریان‌های نقدی در آینده (با دو نوع پرداخت متفاوت از بدهی یا دارایی‌ها).
قرارداد فوق تاریخ پرداخت و چگونگی محاسبه جریانات نقدی را که باید پرداخت شود، مشخص می‌کند.معمولاً محاسبه جریانات نقدی شامل ارزش‌های آتی یک یا چند متغیر بازار می‌باشد.یک پیمان آتی را می‌توان یک نمونه ساده سوآپ دانست[۴۱]

 

۳-قراردادهای آتی

 

یکی از مهم‌ترین ابزارهای مشتقه قرارداد آتی می‌باشد که با توجه به این‌که تعریف این قرارداد در مباحث بعدی آمده برای جلوگیری از تکرار، از تعریف آن در اینجا خودداری می‌کنیم.

 

گفتار دوم: معاملات آتی ویژگی‌های آن

 

 

الف: معنای لغوی و اصطلاحی قراردادهای آتی

 

در ابتدا به معرفی و تبیین واژه قرارداد آتی می‌پردازیم. این واژه نیز ترکیبی است لذا برای روشن شدن معنی اصلی آن باید آن را تجزیه کنیم. علاوه بر آن از آنجا که خاستگاه اصلی این نوع از قراردادها به شکل امروزی کشورهای انگلیسی زبان هستند ناگزیر از استفاده از لغات این زبان نیز می‌باشیم.
این قراردادها در زبان انگلیسی به future contracts موسوم‌اند. Future در لغت به معنای مستقبل، بعدی،‌ بعد، آینده و آتیه است.[۴۲] Contract نیز به معنی عقد بستن، پیمان، تعهد کردن و قرار بستن است.[۴۳] مفهوم اصطلاحی این ترکیب نیز تا حد زیادی با مفهوم لغوی آن مشابهت دارد. لذا به چند تعریف که در لغت‌نامه‌های بازار سرمایه، اقتصاد و حقوق آمده است اشاره می‌کنیم. ماده یک دستورالعمل اجرایی معاملات قراردادهای آتی در شرکت بورس کالای ایران مصوب ۱۳۸۶ قرارداد آتی را تعریف کرده است. آنچه از این تعاریف برمی‌آید این مطلب است که تعریف‌های ارائه‌شده در تمام فرهنگ‌ها و لغت‌نامه‌ها، مطالبی کاملاً متمایز را ارائه نمی‌دهند و می‌توان اذعان کرد که تقریباً تعریف‌ها یکسان است.
اما در مورد علت گوناگونی این تعاریف باید گفت که این‌گونه از قراردادها ماهیتی بورسی دارند،‌یعنی قواعد و سازوکار اجرای این قراردادها تا حد زیادی وابسته به سیاست‌های اقتصادی آن بورس است. لذا در این تعاریف بعضی از جنبه‌های خاص چه در ماهیت چه در سازوکار و چه در سایر شرایط حاکم موردتوجه بورس‌های مختلف است. نکته جالب‌توجه این است که قانون بورس‌های کالای آمریکا (CEA) [۴۴] و همچنین کمیسیون تجارت قراردادهای آتی آن کشور (CFTC) [۴۵] نیز، تعریفی از قراردادهای آتی به عمل نیاورده است.[۴۶] حال در این قسمت اگر بخواهیم به یک جمع‌بندی به لحاظ لغوی و اصطلاحی برسیم می‌توان گفت به نظر نگارنده تعریف مطلوب در این مورد همان تعریف دستورالعمل اجرایی معاملات قراردادهای آتی کالا است البته با اندکی اصلاح که در ادامه آورده می‌شود.
در مورد وجه التضمین و تعدیل روزانه این قراردادها که توسط اتاق پایاپای صورت می‌پذیرد باید گفت که بکار بردن واژه اباحه در تصرف، بلا وجه است و لازم است که از همان واژه‌ی مالکیت استفاده شود چراکه آوردن این مورد در تعریف این معاملات، از بروز اشکالات اجرایی جلوگیری می‌کند. علت به‌کارگیری واژه اباحه در تصرف، بنا بر آنچه در مذاکرات کمیته فقهی سازمان بورس اتفاق افتاده است این بوده است که واریز تغییرات قیمت به‌حساب طرف معامله و کم شدن از حساب طرف دیگر، اکل مال به باطل می‌شود. مطلب بعدی که قابل اصلاح است این نکته است که اصولاً بایستی وجه التضمین را به‌عنوان جزئی از قرارداد قلمداد کرد و لزومی به آوردن آن تحت شرایط ضمن عقد نیست. نکته دیگر اینکه Futures Contracts که اغلب از آن‌ ها به‌عنوان Futures یاد می‌شود در ادبیات مالی ما به قراردادهای آتی پیمان آتی[۴۷]، قراردادهای سلف استاندارد[۴۸]، قراردادهای آینده قرارداد آتی ما[۴۹]، پیمان آتی قابل معامله[۵۰] و قرارداد آتی یکسان[۵۱] ترجمه‌شده است. مفهوم آن Forward contract با مفهوم future contract باعث شده است تا معادلات ترکیبی فارسی این روبه‌جای یکدیگر به کار روند.
Forward contracts که درواقع شکل ساده و ابتدایی Futures است. در فارسی به قراردادهای سلف، قرداد آتی و قرارداد آتی خاص[۵۲] ترجمه شد. نکته قابل‌ذکر دیگر این‌که این قراردادها در فرانسه marche a terme نامیده شد و در کشورهای عربی به العقد و الاجله یا عقد المستقبلات ترجمه‌شده است.
در دستورالعمل اجرایی قرارداد آتی در شرکت بورس کالای ایران، قرارداد آتی را بدین شرح تعریف کرده است : «قراردادی است که فروشنده بر اساس آن متعهد می‌شود در سررسید معین، مقدار معینی از کالای مشخص را به قیمتی که الآن تعیین می‌کند بفروشد و در مقابل طرف دیگر قرارداد متعهد می‌شود آن کالا را با مشخصات خریداری کند و برای جلوگیری از امتناع طرفین از انجام قرارداد، طرفین به‌صورت شرط ضمن عقد متعهد می‌شوند مبلغی را به‌عنوان وجه تضمین نزد اتاق پایاپای بگذارند و متعهد می‌شوند متناسب با تغییرات قیمت آتی، وجه تضمین را تعدیل کنند و اتاق پایاپای از طرف آنان وکالت دارد متناسب با تغییرات قیمت آتی، وجه تضمین را تعدیل کنند و اتاق پایاپای از طرف آنان وکالت دارد متناسب با تغییرات، بخشی از وجه تضمین هر یک از طرفین را به‌عنوان اباحه تصرف در اختیار دیگری قرار دهد و او حق استفاده از آن را خواهد داشت تا در سررسید باهم تسویه کنند.»[۵۳].
گرچه این تعریف دارای ادبیات حقوقی است اما اشکالات نیز در آن به نظر می‌رسد :

 

 

    1. چون فروشنده تعهد به بیع نموده پس نمی‌توان وی را بایع (فروشنده) نامیده بلکه به‌جای آوردن عنوان فروشنده بایستی عبارت «متعهد به فروش» ذکر شود.

 

    1. وجه تضمین فقط برای جلوگیری از امتناع طرفین از انجام قرارداد نیست بلکه این وجه تضمین برای پوشش ریسک نوسانات قیمت نیز است لذا عبارت جلوگیری از امتناع طرفین از انجام قرارداد حذف می‌شود. سپس عبارت «برای پوشش نوسانات قیمت » اضافه می‌شود.

 

  1. به نظر می‌رسد با توجه به ساختار این قرارداد اتاق پایاپای وکیل طرفین قرارداد نباشد، زیرا درصورتی‌که یکی از طرفین قرارداد، فوت کند یا محجور شود، قرارداد آتی این عقد وکالت از بین نمی‌رود بلکه ، اتاق پایاپای با توجه به نوسان قیمت به فعالیت خود ادامه می‌دهد. بنابراین، اتاق پایاپای به‌عنوان وکیل طرفین معامله نمی‌تواند محسوب شود.

 

با توجه به مطالب فوق قرارداد آتی را این‌گونه تعریف می‌کنیم : «قراردادی است که در آن متعهد به فروش بر اساس آن متعهد می‌شود در سررسید معین مقدار معینی از کالای مشخص را به قیمتی که الآن تعیین می‌کند، بفروشد و در مقابل طرف دیگر قرارداد متعهد می شود که آن کالاها را با آن مشخصات خریداری کند و برای پوشش خطرات نوسانات قیمت، طرفین به‌صورت شرط ضمن عقد متعهد می‌شوند مبلغی را به‌عنوان وجه تضمین نزد اتاق پایاپای بگذارند و متعهد می‌شوند متناسب با تغییرات قیمت آتی، وجه تضمین را تعدیل کنند و اتاق پایاپای از طرف آنان اختیار دارد متناسب با تغییرات قیمت آتی، وجه تضمین را تعدیل کنند و اتاق پایاپای از طرف آنان اختیار دارد متناسب با تغییرات بخشی از وجه تضمین هر یک از طرفین را به‌عنوان اباحه تصرف در اختیار دیگری قرار دهد و او حق اختیار استفاده از آن را خواهد داشت تا در سررسید باهم تسویه کنند[۵۴].

 

ب) انواع قراردادهای آتی

 

قراردادهای آتی رایج در بازارهای مالی را می‌توان به دو نوع تقسیم کرد.

 

 

    1. قرارداد آتی خاص

 

  1. قرارداد آتی یکسان

Be the first to comment

Leave a Reply

ایمیل شما نمایش داده نخواهد شد


*